www.yilmazyapim.tr.gg
canlılarda enerji dönüşümü - çalışma kağıdı
1. Metabolizma hücrede gerçekleşen biyokimyasal reaksiyonların tümüdür.
2. Anabolizma dış ortamdan alınan veya hücredeki reaksiyonlar sonucu oluşan basit moleküllerden hücrenin ihtiyaç duyduğu kompleks veya diğer moleküllerin sentezlenmesidir. Protein, RNA, Fotosentez, Kemosentez vb.
3. Katabolizma dış ortamdan alınan veya hücrede daha önce üretilip işlevlerini kaybetmiş kompleks moleküllerin enerji üretimi veya yapıtaşı üretimi için daha basit moleküllere parçalanmasıdır.
4. Hücre içi ve dışı sindirim, O2 li ve O2 siz solunum olarak adlandırılır.
5. ATP Yapısında 1-Adenin nucleotid2-Riboz3- 3(Üç) fosforik asit bulunur.
6. ATP Yapısında iki yüksek enerjili fosfat bağları bulunur.
7. ATP Canlının tüm yaşamsal olaylarında kullandığı enerji kaynağıdır.
8. ATP Hücrede sitoplazma, mitokondri ve kloroplastlarda sentezlenir.
9. Hayvansal Hücreler yaşamsal olaylarında sitoplazmada veya mitokondride üretilen ATP yi kullanır.
10. Kloroplastlarda sentezlenen ATP organik madde sentezi ve kloroplastlardaki diğer yaşamsal olaylarda enerji ihtiyacı için kullanılır.
11. ATP Yüksek enerjili son fosfat bağının kopması ile ortama 7300 cal enerji verilir.
12. Hücrelerde ADP nin sistemden enerji alarak kendine bir fosforik asit bağlayıp ATP haline gelmesine fosforilasyon denir.
- Fosforilasyonda kullanılan enerji kaynağına göre 4 (Dört) tip fosforilasyon vardır. Bunlar 1-Sübstrat düzeyde fosforilasyon, 2-Oksidatif-fosforilasyon, 3-Foto-fosforilasyon, 4-Kemosentetik-fosforilasyon:
13. Sübstrat düzeyde fosforilasyon hücrede Sitoplazmik solunum enzimleri kullanılarak sitoplazmada gerçekleşir.
14. Oksidatif-fosforilasyon, Oksijenli solunum enzimi bulunduran canlılarda gerçekleşir.
15. Foto-fosforilasyon, Klorofil taşıyan canlılarda gerçekleşir. Klorofil ve e.t.s etkisi ile güneş ışık enerjisinin dönüşümü ile gerçekleşir.
16. Kemosentetik-fosforilasyon, Oksidasyon enzimi taşıyan bakterilerce gerçekleştirilir.
17. O2 li solunumda organik moleküldeki (C6H12O6) C ve H ler koparılır. Karbon molekülden CO2 olarak ayrılırken , H ler dışarıdan alınan O2 ile birleşerek H2O olarak ayrılır.
18. Bazı bakteri ve mayalarda temel enerji üretim biçimi olan O2 siz SOLUNUM Glikoliz ve fermantasyon olmak üzere iki evrede gerçekleşir.
19. O2 siz SOLUNUM da Glikolizde temel amaç enerji üretimidir. Fermantasyonda ise temel amaç glikoliz sonucu oluşan artık ürünlerin hücreye zarar vermesinin önlenmesidir.
20. Solunumdaki ilk evre Glikoliz dir ve bütün canlılarda ortak solunum reaksiyonudur.
21. Fermantasyon son ürüne göre adlandırılır; Alkolik, Laktik asit, Asetik asit vb.
22. Laktik asit Fermantasyonunda O2 kullanılmaz ancak asetik asit fermantasyonun da O2 kullanılır.
23. Bütün solunum tipleri glikolizle başlar. Glikoliz bağımsız metabolizmaya sahip bütün hücrelerde görülen bir reaksiyondur.
24. Glikoliz Sitoplazmada gerçekleşir. (Mitokondri ye ihtiyaç yoktur.)
25. Glikoliz Bir mol glikozun reaksiyona girmesi için ; İki mol ATP (Aktivasyon enerjisi için) harcanır.
26. Bir mol glikoz reaksiyonunda ürün olarak İki mol piruvat, Dört mol ATP, İki mol NADH2 , açığa çıkar
27. O2 li ve O2 siz solunumların ortak özellikleridir.
28. Fermantasyon için gerekli koşullar: 1-Uygun ısı 2-Gerekli enzimler 3-Organik madde(Glikoz vb.) 4-Biyokimyasal ortam (Sitoplazma) dır.
29. Fermantasyonda açığa çıkanlar: 1-Son ürün (Alkol,Aseton vb.) 2-ATP 3-CO2 4-Isı dır.
30. Oksijenli solunum: üç kademede gerçekleşir. Bunlar 1-Glikoliz: 2-Kreps döngüsü 3-Oksidatiffosforilasyon dir.
31. Oksijenli solunum Eukaryotlarda mitokondride , prokaryotlarda sitoplazmada mesezom denen zar kıvrımlarında gerçekleşir.
32. Oksijenli solunum Pirüvatla başlar.
33. Oksijenli solunum Mitokondriye geçen her piruvata karşılık 3 CO2 , (substrat düzeyde) 1 ATP, 1 FADH2 ve 4 NADH2 oluşur.
34. Oksijenli solunum ortam daki Isı, PH, aktivatör ve inhibitörlerden etkilenir.
35. Oksidatif fosforilasyon da NAD+ ile taşınan her 2H çiftine karşılık e.t.s de 3 ATP sentezlenir.
36. Oksidatif fosforilasyon da FAD+ ile taşınan her 2H çiftine karşılık e.t.s de 2 ATP sentezlenir.
37. Glikozun yıkımından e.t.s üzerinden toplam 34 ATP sentezlenir.
38. Glikoz için e.t.s de O2 ye aktarılan H lerden 24 H2O üretilir.
39. Solunum hızına etki eden faktörler: 1- Isı 2 - O2 yoğunluğu 3- PH 4 -CO2 miktarı 5-Ket vurucular (Zehirler) 6 - Uyaranlar.
40. Bitkilerde solunum hızını artıran faktörler. 1-Köklenme 2-Yaralanma 3-Tohum ıslanması 4-Tomurcuklanma
41. Oksijenli ve oksijensiz solunumun ortak özellikleri: 1-Glikoliz evresi ile başlamaları 2-Glikozun aktivasyonu için ATP kullanılması 3-Reaksiyonlar sonunda ATP sentezlenmesi 4-Isının açığa cıkması 5-CO2 nin açığa çıkması (Laktik asit fermantasyonu hariç) 6-Substrat düzeyde fosforilasyonun gerçekleşmesi 7-Enzim kullanılır.
42. Oksijenli solunumu Oksijensiz solunumdan ayıran farklar: 1- O2 kullanılması 2- H2O nun açığa çıkması 3- e.t.s nin görev alması 4- Oksidatif fosforilasyonun gerçekleşmesi 5- Glikozun CO2 ve H2O ya kadar parçalanması 6-Yüksek ATP üretimi (Bir glikozdan 38 ATP)
43. Fotosenteze özgü özellikler 1-Klorofile ihtiyaç duyulması 2-Işıkta gerçekleşmesi 3-Organik madde sentezlenmesi 4-CO2 ve H2O tüketilmesi 5-Ağırlık artışı olması 6-Endotermik olması 7-Işık enerjisini ATP ve Kimyasal bağ enerjisine çevirmesi
44. Oksijenli solunuma özgü özellikler 1- Oksijenli solunum enzimlerine (Mitokondri) ihtiyaç duyması 2- Besin ve O2 nin tüketilmesi 3-CO2 ve H2O nun açığa çıkması 4-Ağırlık azalması olması 5-Ekzotermik olması 6-Kimyasal bağ enerjisini ATP enerjisi haline çevirmesi
45. Fotosentez ve O2 li solunumun ortak özellikleri 1-Enzim kullanılması 2- e.t.s kullanılması a-Solunumda: NAD-FAD-sitokrom b-Fotosentezde:NADP-ferrodoksin-plastokinon-sitokrom 3-Isının açığa çıkması 4-ATP üretilmesi.
46. Aşağıdakilerden hangisi bir solunum olayıdır?
A) Karbondioksit ve suyun birleştirilmesi ile glikozun oluşması
B) Glikozun parçalanması ile karbondioksit ve suyun oluşması
C) Yağın, yağ asidi ve gliserole parçalanması
D) Karaciğerde glikozun yağa çevrilmesi
E) Işık enerjisinin klorofil tarafından emilerek ATP enerjisine dönüştürülmesi
47.
I. Kullanılan enzimlerin aynı olması
II. Reaksiyona giren besinin çeşidi
III. Olayın sitoplazmada gerçekleşmesi
Yukarıdakilerden hangileri glikoliz reaksiyonlarının oksijenli ve oksijensiz solunumda ortak olarak gerçekleştirilmesinin nedenidir?
A) Yalnız I
B) Yalnız III
C) I ve II
D) II ve III
E) I, II ve III
48. Oksijenli solunumun en fazla enerji veren basamağı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Glikoliz evresi
B) Pirüvattan Asetil CoA oluşması
C) Krebs çemberi
D) Son oksidasyon basamağı
E) Sitrik asit oluşması
49. Solunum olayında ATP sentezlemek için kullanılan enerji kaynağı aşağıdakilerden hangisi olamaz?
A) Glikoz
B) Yağ asidi
C) Gliserol
D) Amino asit
E) Vitamin
50.
I. Glikoliz
II. Krebs çemberi
III. Son oksidasyon basamağı (E.T.S.)
Oksijenli solunumda meydana gelen yukarıdaki olayların hangilerinde NAD, hidrojenle birleşerek indirgenir?
A) Yalnız I
B) Yalnız III
C) I ve II
D) I ve III
E) I,II ve III
51. Glikoliz nedir?
A) Piruvatın mitokondride enzimler ile Asetil CoA'ya çevrilmesidir.
B) Glikozun sitoplazmada enzimler ile piruvata dönüştürülmesidir.
C) Glikozun üretilmesidir.
D) Oksijen kullanılarak ATP üretilmesidir.
E) Asetil CoA nın karbondioksit ve suya kadar parçalanmasıdır.
52. Oksijensiz solunumla enerji üretebilen bir hücre ile ilgili;
I. Mitokondri bulundurabilir.
II. Klorofil mutlaka vardır.
III. Zarlı organelleri olmayabilir.
verilenlerden hangileri doğrudur?
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) I ve II
D) I ve III
E) II ve III
53. Bir canlının yaptığı solunum çeşidi, aşağıdakilerden hangisine bakılarak belirlenemez?
A) Piruvatın oluşmasına
B) FADH2 üretilmesine
C) NADH2 den enerji üretilmesine
D) Asetil CoA oluşumuna
E) Bir glikozdan üretilen ATP miktarına
54. Canlıların metabolizmalarında kullandıkları ATP enerjisi, aşağıdaki olaylardan hangisi ile sağlanır?
A) Hücresel solunum
B) DNA eşlenmesi
C) Protein sentezi
D) Aktif taşıma
E) Büyük moleküllerin yapıtaşlarına ayrılması
55.
I. Karbondioksit
II. ATP
III. FADH2
IV. Pirüvat
Yukarıda verilenlerden hangileri, mitokondride gerçekleşen solunum reaksiyonları sırasında oluşur?
A) I ve II
B) II ve III
C) III ve IV
D) I ve IV
E) I,II ve III
56.
I. Oksijenli solunum
II. Protein sentezi
III. Glikoliz
Yukarıda verilen olaylardan hangileri bütün canlılarda ortak olarak gerçekleşir?
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) Yalnız III
D) I ve II
E) II ve III
57. Oksijenli solunum olayı üç evrede meydana gelmektedir. Ökaryot bir hücrede bu aşamaların gerçekleştiği yerler aşağıdakilerden hangisidir?
Glikoliz - Krebs çemberi - E.T.S
A) Sitoplazma-Sitoplazma-Mitokondri
B) Sitoplazma-Mitokondri-Mitokondri
C) Mitokondri-Sitoplazma-Mitokondri
D) Mitokondri-Mitokondri-Sitoplazma
E) Mitokondri-Sitoplazma-Sitoplazma
58. Aşağıda verilen olaylardan hangisi mitokondri içerisinde gerçekleşmez?
A) Pirüvik asitin parçalanması
B) ATP nin sentezlenmesi
C) Karbondioksitin üretilmesi
D) Glikoliz reaksiyonları
E) Oksijenin kullanılması
60. Glikozun sitoplazmada yıkımı sırasında;
I. Enzim
II. Oksijen
III. ATP
maddelerinden hangileri kullanılır?
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) Yalnız III
D) I ve II
E) I ve III
61. Fermantasyonda oluşan son ürünlerin farklı olmasında;
I. Enzim miktarı
II. Enzim çeşidi
III. Sıcaklık
faktörlerinden hangisi etkilidir?
A) Yalnız I
B) Yalnız II
C) Yalnız III
D) I ve II
E) II ve III
62. Deniz seviyesinden 5000 - 6000 m yükseğe çıkan bir insanda aşağıdakilerden hangisi gözlenmez?
A) Kan basıncı ve kalp atışları artar
B) Kandaki HbO2 miktarı azalır
C) Hava basıncı azaldıkça gazların kanda erime oranı azalır
D) Kandaki oksijen miktarı artar
E) Soluk alışverişi hızlanır
63. Kapalı bir odada solunum meydana gelen karbondioksit sürekli dışarıya alınırsa aşağıdakilerden hangisi gözlenir?
A ) Solunum yavaşlar
B) Oksijen kullanımı artar
C) Akciğerler genişler
D) Solunum hızlanır
E) Kaburga arası kaslar kasılı kalır
64. Bir hücreli organizmanın metabolik faaliyeti sırasın
da CO2 oluşturduğu gözleniyorsa aşağıdakilerden
hangisi kesin olarak söylenebilir?
A) Oksijenli solunum yapmaktadır.
B) Maya hücresidir.
C) Oksijensiz solunum yapmaktadır.
D) Etil alkol oluşturmaktadır.
E) ATP sentezlemektedir.
65. Fermantasyon olayı sırasında ortamdaki oksijen miktarındaki değişmeyi zamana göre gösteren grafik aşağıdakilerden hangisidir

3. Tüm fermantasyon çeşitlerinde;
I. Glikozun aktifleşmesi
II. NAD nin indirgenmesi ve yükseltgenmesi
III. Enerji üretilmesi
IV. Substrat düzeyinde fosforilasyonla ATP üretilmesi
olaylarından hangisi ortaktır?
A) Yalnız II B) Yalnız III C) l ve IID) II, III ve IV E) l, II, III ve IV
66.Oksijenli solunum olayının evrimleşmesinden sonra,
canlıların hayatta kalma şanslarının artması aşağı
dakilerden hangisiyle açıklanabilir?
A) Canlılara, organik moleküllerden daha fazla enerji
üretme yeteneğini kazandırması
B) Canlılara, dış ortama CO2 verebilme yeteneğini kazandırması
C) Canlılara, ısı enerjisi üretebilme yeteneğini kazandırması
D) Canlıların karasal ortamda yaşama şansını artırması
E) Canlılara, gerekli organik besinleri sentezleyebilme
yeteneğini kazandırması
67. Etil alkol fermantasyonu yapan bir bakteri hücresin
de glikoz, CO2 ve enerji miktarının değişimi aşağıda
kilerden hangisinde doğru verilmiştir?
Glikoz Enerji CO2
A) Artar Artar Artar
B) Azalır Artar Artar
C) Azalır Azalır Azalır
D) Azalır Artar Değişmez
E) Azalır Değişmez Artar
68. Bir çizgili kas hücresinin O2'siz solunumu sonucun
da sttoplazma içerisinde oluşturabileceği son ürün
aşağıdakilerden hangisidir?
A) Etil alkol B) CO2C) Pirüvlk asit
D) Laktik asitE) Su
69. Bira mayası ve çizgili kas hücrelerindeki fermantasyon olayları karşılaştırıldığında;

Yukarıda verilen grafiklerden hangileri her iki olay içinde geçerlidir?
A) l ve II B) l ve III C) II ve IV
D) III ve IV E) I, III ve IV
70. Proteinlerden enerji üretilmesi sırasında,
I. Aminoasitlerden amin grubunun amonyak (NHg)
halinde ayrılması
II. Peptit bağlarının yıkılması
III. Aminoasidin yapısında hidrojenlerin (H+) oksijenle
birleşip su oluşturması
IV. ATP üretilmesi
olayları hangi sıraya göre meydana gelir?
A) l - II - IV – III B) II - l - IV – IIIC)II-III-IV-I
D) II-IV-I-II E) IV -II -I -III
71. Canlılarda gerçekleşen;
I. Substrat düzeyinde fosforilasyon
II. NAD nin indirgenmesi
III. Pirüvik asit oluşumu
IV. FAD nin indirgenmesi
olaylarından hangileri tüm canlılarda ortak olarak gerçekleşir?
A) l ve III B) II ve IV C) l, II ve III
D) II, III ve IV E) l, II, III ve IV
72. Anaerobik solunum yapan bir bakteri;
I. ATP nin hidrolizi
II. Pirüvik asit oluşumu
III. NAD nin indirgenmesi
IV. NADH2 nin yükseltgenmesl
olaylarını hangi sıraya göre gerçekleştirir?
A) IV, III, II, l B) I, III, II, IV C) II, III, l, IV
D) III, l, II, IV E) IV, l, II, III
73.Oksijensiz solunumda,
I. Aktivasyon enerjisi harcanması
II. Pirüvik asit oluşumu
III. NADH2 nin yükseltgenmesi
olaylarından hangilerinin gerçekleştiği hücre kısımları
anaerob bakteri ile maya mantarlarında ortaktır?
A) Yalnız l B) Yalnız II C) Yalnız III
D) l ve II E) l, II ve III
74. Etil alkol fermantasyonu aşağıdaki şemada özetlenmiştir.
Bu reaksiyonla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğru değildir?

A) Glikozun aktifleşmesi için öncelikle ATP kullanılır.
B) Bu olay sırasında NAD önce indirgenmiştir.
C) ATP üretimi substrat düzeyinde olmuştur.
D) Piruvat etilalkole dönüşürken ATP üretilmez.
E) Piruvattan etilalkol oluşturan enzimler her canlıda bulunur.
75. l. Sıcaklık
II. Ortamdaki glikoz miktarı
III. Oluşan yan ürün miktarı
Yukarıdakilerden hangileri fermantasyon hızını doğrudan etkiler?
A) Yalnız l B) Yalnız II C) Yalnız III
D) l ve II E) l, II ve III
76. Aşağıdaki olayların hangisinde en fazla enerji açığa
çıkması söz konusudur?
A) Glikozun alkole dönüşmesi
B) Glikozun pirüvik asite dönüşmesi
C) Maltozun glikoza çevrilmesi
D) Glikozun H2O ve CO2 ye dönüşmesi
E) Glikozun laktik asite dönüşmesi
77.Glikoz fermantasyonundaki tepkimeler tüm canlılarda;
l. Pirüvik asit oluşumuna kadar
II. Etil alkol ve CO2 oluşumuna kadar
III. Fruktoz 1-6 difosfat oluşumuna kadar
IV. Glikoz 6- fosfat oluşumuna kadar
şeklinde verilen hangi aşamaya kadar ortak olarak
gerçekleştirilir?
A) Yalnız l B) Yalnız IV C) l ve II
D) II ve III E) I, III ve IV
78.Fermantasyon insan dahil tüm canlılarda yapılmasına karşın, oluşan ürünleri farklı olmaktadır.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi bu olayın başlıca sebeplerindendir?
A) Farklı sayıda ATP sentezlenmesi
B) Sitoplazmalarının farklı olması
C) Enzimlerinin farklı olması
D) Ribozomlarmın farklı olması
E) Mitokondrilerinin farklı olması
79.Fermantasyon yapan bir canlıya bir molekül gft-koz yerine bir molekül iki fosfatlı altı karbonlu şeker (fruktoz - 1,6 - difosfat) verilirse, fermantasyon sonucunda elde edilen net ATP kazancı aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?
A) 2 ATP B) 4 ATP C) 6 ATP
D) 8 ATP E) 10 ATP
80. Fermantasyon sonucu 10 molekül etil alkol oluşturan
bira mayası hücresinin kullandığı glikoz miktarı
aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?
A) 1 mol B) 2 mol C) 3 mol
D) 4 mol E) 5 mol
81. Fermantasyon olayı ile ilgili olarak
l. 1 mol glikoz için 2 ATP harcanır.
II. Olayın gerçekleşmesi için O2 gereklidir.
III. 1 mol glikozun yıkımından 2 mol pirüvik asit oluşur.
IV. Tüm reaksiyonlar sitoplazmada gerçekleşir.
verilenlerden hangileri doğrudur?
A) Yalnız II B) Yalnız III C) l ve III
D) I, III ve IV E) II, III ve IV
82. I. Son ürünII. Kullanılan besin III. Açığa çıkan enerji çeşidi
Yukarıda verilen olaylardan hangileri tüm fermantasyon olayları için aynı olmayabilir?
A) Yalnız l B) Yalnız II C) Yalnız III
D) l ve II E) II ve III
83.Oksijensiz solunum olayları ile ilgili olarak;
I. Glikolizde üretilen NADH2'ler son ürün oluşumu evresinde solunumda tüketilir.
II. Pirüvik asitten C02 ayrılması laktik asit fermantasyonunda gerçekleşir.
III. Bir molekül glikoz kullanıldığında harcanan ATP miktarı ile üretilen net ATP miktarı aynı olur.
İfadelerinden hangileri söylenemez?
A) Yalnız l B) Yalnız II C) l ve II
D) II ve III E) l, II ve III
84.3 molekül fruktoz monofosfatın kullanıldığı alkol fermantasyonunda kazanılan net ATP miktarı kaçtır?
A) 0 B) 3 C) 6 D) 9 E) 18
85.Kas hücrelerinde enerji üretmek için fermantasyona başvurulmasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
A) Kasa gelen oksijenin tüketimden daha az olması
B) Fermantasyonun enerji veriminin yüksek olması
C) Hücrelerin laktik asite gereksinim duymaları
D) Glikojenin parçalanması için glikolizin gerekli olması
E) Kas hücrelerinde mitokondrilerin bulunmaması
86. Solunum reaksiyonlarında;
l. Glikolizde substrat düzeyinde fosforilasyon
II. Krebs çemberinde substrat düzeyinde fosforilasyon
III. ETS'de oksidatif fosforilasyon
olaylarından hangilerini anaerobik bakteriler gerçekleştiremez?
A) Yalnız l B) Yalnız II C) l ve II
D) l ve III E) II ve III
www.yilmazyapim.tr.gg